به اذعان همة صاحب نظران عامل انسانی از جمله عوامل تخریب منابع طبیعی کشور است و غالباً عاملیت انسانی  با برنامه های توسعه امور زیر بنائی و از نوع دولتی آن را ، برجسته تر از عاملیت انسانی جوامع محلی نوعا ً از روی نیازمندی و اجتناب نا پذیر می دانند

طبعاً در همراهی با اجتناب نا پذیری جوامع محلی عدم آگاهی و در همراهی اجرای برنامه توسعه شتابزدگی و هیجان ، یک وضع تخریبی تشدید یافته را برای منابع طبیعی ملی شده و با ارزش متعلق به نسل های آینده در پی دارد.

    

قدر مسلم  صفحه یا کفه ترازوی عملیات جبران خسارت از طریق فعالیت احیا و بازسازی ، در برابرصفحه یا کفه  تخریب منابع طبیعی با هیچ شاهینی تنظیم پذیر نیست، این نکته در زمان حال مطلق است و تردید پذیر نیست ، اما تحت برنامه احیا و بازسازی و مراقبت و نگهداری و اصلاح و پرورش ، که با توجه  به اهمیت موضوع جبران خسارت ، عاری از اختلال و توقف و کم توجهی اجرا گردد برگشت پذیر خواهد بود.  ایجاد چنین وضعیتی در احیا و تضمین باز سازی در نزد اهل فن بی نهایت خوشبینانه تصور خواهد شد.

غالباً برخی برنامه ها با رنگ و لعاب و نام توسعه  بر روی میز کار سنگینی می کند ، جاده سازی ، معادن ، سد سازی و ... که نوعاً با نگاه توسعه بخشی مطرح می گردند، قطعاً مزیت بخشی سبب سلب منافع ملی می گردد، برای تبیین موضوع مصداقاً می توان  از رجحان تبدیل انرژی گازی را به انرژی برقی یاد کرد که برق دارای شبکه در اقصی نقاط است و دارای ویژگی خطرات کمتر و مصرف انرژی پاکتر است و بر عکس گاز فاقد شبکه و نیازمند ایجاد شبکه با تخریب مکانیکی بالا و خطرات فوق العاده و ضد امنیتی است ، اما می بینید که از دهه 70  شبکه اداری ارائه خدمات آن ساختار طولی و عرضی وزارت نفت را بر خلاف سیاست های بین نظام در کوچک سازی دولت گسترش داد.

تخریب و ایجاد خسارت دو بعد و دو جنبه دارد ابعاد کمی خسارت یا ابعاد کیفی خسارت و جنبه خسارت وارده به عرصه و یا جنبه خسارت وارده به اعیان منابع طبیعی بحث های متنوع و خاص خود را در هر یک از منابع جنگلی یا مرتعی یا بیشه و یا اراضی جنگلی ملی شده دارد